Sri Amruteshwar Temple , near Bhandardara, Ratanwadi, Maharashtra 422604
Nasik, Maharashtra
Aboutमंदिर के बारे मेंఆలయం గురించి
Sri Amruteshwar Temple , near Bhandardara, Ratanwadi, Maharashtra 422604
श्री अमृतेश्वर मंदिर, भंडारदरा जवळ, रतनवाडी, महाराष्ट्र ४२२६०४
శ్రీ అమృతేశ్వర్ దేవాలయం, భండారదార సమీపంలో, రతన్వాడి, మహారాష్ట్ర 422604
Temple Historyमंदिर का इतिहासఆలయ చరిత్ర
Amruteshwar Temple is an ancient stone‑carved temple dedicated to Lord Shiva, built in the 9th century CE by rulers of the Shilahara dynasty, making it over 1200 years old. The temple is one of the twelve Shiva temples attributed to the reign of King Jhanjha, reflecting the rich Hemadpanti and Bhumija architectural traditions of that era. Its carved pillars, intricate floral and geometric patterns, and stepped tank (Pushkarni) showcase a high level of craftsmanship rarely found in early medieval Deccan temples. Unlike many temples that are part of modern trusts, Amruteshwar’s importance lies in its architectural heritage and historical value. The sanctum houses a distinctive Shiva lingam placed over a natural rock cavity, with stones arranged in the shape of a kalasha above it. The design of the temple, with its lattice windows and ornate shikhara, reflects a blend of Northern and Southern Indian stone‑temple styles. The temple site is preserved as an Archaeological Survey of India (ASI) protected monument, ensuring its structure and carvings are maintained for future generations to study and revere Amruteshwar Temple is a significant heritage monument that represents early medieval Indian stone architecture and Shaivite worship traditions. It stands as a testament to the craftsmanship of the Shilahara dynasty and reflects the cultural and religious life of the Deccan region over a millennium ago. Its carvings, stone work, and historical location make it both a pilgrimage site and a cultural‑archaeological treasure in Maharashtra.
अमृतेश्वर मंदिर हे भगवान शिवाला समर्पित एक प्राचीन दगडी मंदिर आहे, जे इ.स.च्या ९व्या शतकात शिलाहार राजवंशाच्या शासकांनी बांधले होते, त्यामुळे ते १२०० वर्षांहून अधिक जुने आहे. हे मंदिर राजा झंझच्या कारकिर्दीतील मानल्या जाणाऱ्या बारा शिव मंदिरांपैकी एक आहे, जे त्या काळातील समृद्ध हेमाडपंती आणि भूमिज स्थापत्य परंपरा दर्शवते. त्याचे कोरीव खांब, गुंतागुंतीच्या फुलांच्या आणि भौमितिक नक्षीकाम, आणि पायऱ्यांची पुष्करणी (तलाव) हे उच्च दर्जाची कारागिरी दर्शवतात, जी सुरुवातीच्या मध्ययुगीन दख्खनमधील मंदिरांमध्ये क्वचितच आढळते. आधुनिक ट्रस्टचा भाग असलेल्या अनेक मंदिरांप्रमाणे नसून, अमृतेश्वरचे महत्त्व त्याच्या स्थापत्य वारसा आणि ऐतिहासिक मूल्यात आहे. गर्भगृहात एका नैसर्गिक खडकाच्या पोकळीवर एक वैशिष्ट्यपूर्ण शिवलिंग स्थापित आहे, ज्याच्या वर कलशाच्या आकाराचे दगड रचलेले आहेत. मंदिराची रचना, तिच्या जाळीच्या खिडक्या आणि सुशोभित शिखरासह, उत्तर आणि दक्षिण भारतीय दगडी मंदिरांच्या शैलींचे मिश्रण दर्शवते. हे मंदिर भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षण (ASI) द्वारे संरक्षित स्मारक म्हणून जतन केले आहे, ज्यामुळे त्याची रचना आणि कोरीव काम भावी पिढ्यांच्या अभ्यासासाठी आणि पूजेसाठी जपले जाईल. अमृतेश्वर मंदिर हे एक महत्त्वपूर्ण वारसा स्मारक आहे जे सुरुवातीच्या मध्ययुगीन भारतीय दगडी स्थापत्यकला आणि शैव उपासना परंपरांचे प्रतिनिधित्व करते. हे शिलाहार राजवंशाच्या कारागिरीचा पुरावा म्हणून उभे आहे आणि एक हजार वर्षांहून अधिक पूर्वीच्या दख्खन प्रदेशाचे सांस्कृतिक आणि धार्मिक जीवन दर्शवते. त्याची शिल्पकला, दगडी काम आणि ऐतिहासिक स्थान यामुळे ते महाराष्ट्रातील एक तीर्थक्षेत्र आणि सांस्कृतिक-पुरातत्वीय खजिना दोन्ही आहे.
అమృతేశ్వర ఆలయం అనేది శివుడికి అంకితం చేయబడిన ఒక పురాతన రాతితో చెక్కబడిన ఆలయం, దీనిని 9వ శతాబ్దం CEలో శిలహర రాజవంశ పాలకులు నిర్మించారు, ఇది 1200 సంవత్సరాలకు పైగా పురాతనమైనది. ఈ ఆలయం ఝంఝ రాజు పాలనకు ఆపాదించబడిన పన్నెండు శివాలయాలలో ఒకటి, ఆ యుగంలోని గొప్ప హేమద్పంతి మరియు భూమిజా నిర్మాణ సంప్రదాయాలను ప్రతిబింబిస్తుంది. దాని చెక్కబడిన స్తంభాలు, క్లిష్టమైన పూల మరియు రేఖాగణిత నమూనాలు మరియు మెట్ల ట్యాంక్ (పుష్కర్ణి) ప్రారంభ మధ్యయుగ దక్కన్ దేవాలయాలలో అరుదుగా కనిపించే ఉన్నత స్థాయి చేతిపనులను ప్రదర్శిస్తాయి. ఆధునిక ట్రస్టులలో భాగమైన అనేక దేవాలయాల మాదిరిగా కాకుండా, అమృతేశ్వర్ యొక్క ప్రాముఖ్యత దాని నిర్మాణ వారసత్వం మరియు చారిత్రక విలువలో ఉంది. గర్భగుడిలో సహజ రాతి కుహరంపై ఉంచబడిన విలక్షణమైన శివలింగం ఉంది, దాని పైన కలశ ఆకారంలో రాళ్ళు అమర్చబడి ఉన్నాయి. దాని జాలక కిటికీలు మరియు అలంకరించబడిన శిఖరంతో ఆలయ రూపకల్పన ఉత్తర మరియు దక్షిణ భారత రాతి-దేవాలయ శైలుల మిశ్రమాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది. ఈ ఆలయ స్థలాన్ని ఆర్కియాలజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా (ASI) రక్షిత స్మారక చిహ్నంగా పరిరక్షించారు, దీని నిర్మాణం మరియు శిల్పాలు భవిష్యత్ తరాలు అధ్యయనం చేయడానికి మరియు గౌరవించడానికి నిర్వహించబడుతున్నాయని నిర్ధారిస్తుంది. అమృతేశ్వర ఆలయం అనేది ప్రారంభ మధ్యయుగ భారతీయ రాతి నిర్మాణ శైలి మరియు శైవ ఆరాధన సంప్రదాయాలను సూచించే ఒక ముఖ్యమైన వారసత్వ స్మారక చిహ్నం. ఇది శిలహర రాజవంశం యొక్క కళా నైపుణ్యానికి నిదర్శనంగా నిలుస్తుంది మరియు ఒక సహస్రాబ్ది క్రితం దక్కన్ ప్రాంతం యొక్క సాంస్కృతిక మరియు మతపరమైన జీవితాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది. దీని శిల్పాలు, రాతి పని మరియు చారిత్రక స్థానం దీనిని మహారాష్ట్రలో ఒక తీర్థయాత్ర స్థలం మరియు సాంస్కృతిక-పురావస్తు నిధిగా చేస్తాయి.
Nearby templesआस-पास के मंदिरసమీప ఆలయాలు
147.0 kmGondeshwar Temple , Sinnar, Nashik District, Maharashtra – 422103
Nasik, Maharashtra
Lord Shiva
250.3 kmTrimbakeshwar Jyotirling Mandir , Trimbak, Maharashtra 422212
Nasik, Maharashtra
Lord Shiva
350.3 kmTrimbakeshwar Jyotirling Mandir Trimbak, Maharashtra 422212
Nasik, Maharashtra
Lord Shiva
450.4 kmSiddh Hanuman Temple (Anjaneri), Trimbakeshwar Rd, Anjaneri, Maharashtra 422213
Nasik, Maharashtra
Lord Hanuman
551.3 kmMaruti Mandir , Rangargalli, Sangamner, Maharashtra 422605
AhmedNagar, Maharashtra
Lord Hanuman
653.0 kmKalamja Mata Mandir , Bhimashankar, Maharashtra 410509
Pune, Maharashtra
Goddess Parvathi
753.3 kmBhimashankar Jyotirlinga Shiva Temple, khed, Maharashtra 410509
Pune, Maharashtra
Lord Shiva
854.9 kmShree Kalaram Mandir, Panchavati, Nashik , Maharashtra 422003
Nasik, Maharashtra
Lord SriramDrag to move, use + / - or double-click to zoom.हिलाने के लिए खींचें, ज़ूम के लिए + / - या डबल-क्लिक करें।జరపడానికి లాగండి, జూమ్కు + / - లేదా డబుల్ క్లిక్ చేయండి. Open in Google Mapsगूगल मैप्स में खोलेंగూగుల్ మ్యాప్స్లో తెరవండి
Same Deity Templesइसी देवता के मंदिरఇదే దేవత ఆలయాలు
Lord ShivaMore temples of this deity, nearest first.इसी देवता के और मंदिर, निकटतम पहले।ఇదే దేవత ఆలయాలు, దగ్గరివి ముందుగా.
47.0 kmGondeshwar Temple , Sinnar, Nashik District, Maharashtra – 422103
Nasik, Maharashtra
Lord Shiva
50.3 kmTrimbakeshwar Jyotirling Mandir , Trimbak, Maharashtra 422212
Nasik, Maharashtra
Lord Shiva
50.3 kmTrimbakeshwar Jyotirling Mandir Trimbak, Maharashtra 422212
Nasik, Maharashtra
Lord Shiva
53.3 kmBhimashankar Jyotirlinga Shiva Temple, khed, Maharashtra 410509
Pune, Maharashtra
Lord Shiva
55.9 kmShri Nandikeshwar Shiva Temple, Tilase, Maharashtra 421303
Thane, Maharashtra
Lord Shiva
65.6 kmLonad Caves Shiva Temple , Amane, Maharashtra 421302
Thane, Maharashtra
Lord Shiva
66.6 kmShri Ambareshwar Shiv Temple, Ambernath , Maharashtra 421501
Pune, Maharashtra
Lord Shiva
82.2 kmSri Veerabhadra Swamy Devastanam , Rabiya Nagar, Rahata, Maharashtra 423107
Shirdi, Maharashtra
Lord ShivaTravel Guideयात्रा मार्गदर्शिकाప్రయాణ మార్గదర్శి
🚌By Road: Ratanwadi is connected via road from Ahmednagar and Akole towns. Local buses or taxis can be used to reach the village, followed by a short walk to the temple site.
🚉By Rail: The nearest major railway stations are Igatpuri or Ahmednagar Railway Station, from where road transport is needed.
✈️By Air: The closest airport is Pune International Airport, which is about 170‑180 km away; road travel from there leads to the temple area."
🚌Distance from important places:
Pune: ~180 km
Mumbai: ~200–220 km
Nashik: ~90 km
Ahmednagar: ~100–110 km
Igatpuri: ~55–60 km
🚌रस्त्याने: रतनवाडी गाव अहमदनगर आणि अकोले शहरांशी रस्त्याने जोडलेले आहे. गावात पोहोचण्यासाठी स्थानिक बस किंवा टॅक्सीचा वापर करता येतो, त्यानंतर मंदिराच्या ठिकाणी पोहोचण्यासाठी थोडे चालावे लागते.
🚉रेल्वेने: सर्वात जवळचे प्रमुख रेल्वे स्टेशन इगतपुरी किंवा अहमदनगर रेल्वे स्टेशन आहे, जिथून पुढे जाण्यासाठी रस्ते वाहतुकीची आवश्यकता असते.
✈️विमानाने: सर्वात जवळचा विमानतळ पुणे आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे, जो सुमारे १७०-१८० किमी अंतरावर आहे; तिथून रस्ते मार्गाने मंदिराच्या परिसरात पोहोचता येते.
🚌महत्त्वाच्या ठिकाणांपासूनचे अंतर:
पुणे: ~१८० किमी
मुंबई: ~२००–२२० किमी
नाशिक: ~९० किमी
अहमदनगर: ~१००–११० किमी
इगतपुरी: ~५५–६० किमी
🚌రోడ్డు మార్గం: రతన్వాడి అహ్మద్ నగర్ మరియు అకోలే పట్టణాల నుండి రోడ్డు మార్గం ద్వారా అనుసంధానించబడి ఉంది. స్థానిక బస్సులు లేదా టాక్సీలలో గ్రామానికి చేరుకోవచ్చు, తరువాత ఆలయ స్థలానికి కొద్ది దూరం నడవవచ్చు.
🚉రైలు మార్గం: సమీప ప్రధాన రైల్వే స్టేషన్లు ఇగత్పురి లేదా అహ్మద్ నగర్ రైల్వే స్టేషన్, ఇక్కడి నుండి రోడ్డు రవాణా అవసరం.
✈️విమానం ద్వారా: సమీప విమానాశ్రయం పూణే అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం, ఇది దాదాపు 170‑180 కి.మీ దూరంలో ఉంది; అక్కడి నుండి రోడ్డు ప్రయాణం ఆలయ ప్రాంతానికి దారితీస్తుంది.
🚌ముఖ్యమైన ప్రదేశాల నుండి దూరం:
పూణే: ~180 కి.మీ.
ముంబై: ~200–220 కి.మీ.
నాసిక్: ~90 కి.మీ.
అహ్మద్నగర్: ~100–110 కి.మీ.
ఇగత్పురి: ~55–60 కి.మీ.
Sub Templesउप मंदिरఉప ఆలయాలు
🛕Lord Shiva
🛕Nandi Mandap in front of the shrine facing the sanctum
🛕Small niche shrines around the Pushkarni (stepped tank) with depictions of Lord Ganesh and Lord Vishnu (Madhava, Sheshayi) around the tank
🛕भगवान शिव
🛕गर्भगृहाच्या समोर, मंदिराच्या दिशेने असलेला नंदी मंडप
🛕पुष्करणीच्या (पायऱ्यांच्या तलावाच्या) सभोवतालच्या लहान देवळ्यांमध्ये भगवान गणेश आणि भगवान विष्णू (माधव, शेषशायी) यांचे चित्रण
🛕శివుడు
🛕గర్భగుడికి ఎదురుగా ఉన్న మందిరం ముందు నంది మండపం
🛕పుష్కరిణి (మెట్ల కోనేరు) చుట్టూ గణేశుడు మరియు విష్ణువు (మాధవుడు, శేషశాయి) చిత్రాలతో కూడిన చిన్న మందిరాలు
Things to Coverक्या देखेंచూడవలసినవి
🙏🏼Take darshan of Lord Shiva , Nandi Mandap and other deities present in the temple
🙏🏼मंदिरात उपस्थित असलेल्या भगवान शिव, नंदी मंडप आणि इतर देवतांचे दर्शन घ्या.
🙏🏼శివుడిని, నంది మండపాన్ని మరియు ఆలయంలో ఉన్న ఇతర దేవతలను దర్శించుకోండి.
Pooja Detailsपूजा विवरणపూజా వివరాలు
🌹Darshan & Puja: Available from morning till early evening (varies by season) (Exact daily pujari‑conducted rituals/timings are determined locally at the temple site.)
🌹दर्शन आणि पूजा: सकाळपासून संध्याकाळपर्यंत उपलब्ध (हंगामानुसार यात बदल होतो)
(दररोजचे पुजारी-संचालित विधी/वेळा मंदिराच्या ठिकाणी स्थानिक पातळीवर निश्चित केल्या जातात.)
🌹దర్శనం మరియు పూజ: ఉదయం నుండి సాయంత్రం వరకు అందుబాటులో ఉంటాయి (ఇది కాలాన్ని బట్టి మారుతుంది) (రోజువారీ పూజారి నిర్వహించే కచ్చితమైన పూజలు/సమయాలు ఆలయ ప్రాంగణంలోనే స్థానికంగా నిర్ణయించబడతాయి.)
Festivals / Jatharaत्योहार / जात्राపండుగలు / జాతర
🌹The most significant festival at Amruteshwar Temple is Maha Shivaratri, when devotees from surrounding regions gather to honor Lord Shiva with night‑long prayers, chanting of Shiva mantras, offering bilva leaves to the lingam, and participating in collective worship. Shravan Mondays (in the Hindu month of Shravan) are also considered highly auspicious, drawing pilgrims seeking Shiva’s blessings for prosperity, peace, and spiritual merit.
🌹अमृततेश्वर मंदिरातील सर्वात महत्त्वाचा उत्सव म्हणजे महाशिवरात्री, जेव्हा आजूबाजूच्या भागांतील भाविक रात्रभर प्रार्थना, शिवमंत्रांचे पठण, शिवलिंगाला बेलपत्र अर्पण करणे आणि सामूहिक पूजेत सहभागी होऊन भगवान शंकराची आराधना करण्यासाठी एकत्र येतात. श्रावण महिन्यातील सोमवार देखील अत्यंत पवित्र मानले जातात, आणि या दिवशी समृद्धी, शांती व आध्यात्मिक पुण्याईसाठी शंकराचा आशीर्वाद मिळवू इच्छिणारे भाविक मोठ्या संख्येने येतात.
🌹అమృతేశ్వర ఆలయంలో అత్యంత ముఖ్యమైన పండుగ మహాశివరాత్రి. ఈ సమయంలో చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల నుండి భక్తులు తరలివచ్చి, రాత్రంతా ప్రార్థనలు చేయడం, శివ మంత్రాలను జపించడం, లింగానికి బిల్వ పత్రాలను సమర్పించడం మరియు సామూహిక పూజలలో పాల్గొనడం ద్వారా శివుడిని ఆరాధిస్తారు. శ్రావణ సోమవారాలు (హిందూ మాసం శ్రావణంలో వచ్చే సోమవారాలు) కూడా అత్యంత పవిత్రమైనవిగా పరిగణించబడతాయి. ఈ రోజుల్లో భక్తులు శ్రేయస్సు, శాంతి మరియు ఆధ్యాత్మిక పుణ్యం కోసం శివుని ఆశీస్సుల కోసం ఇక్కడికి వస్తారు.
Dress Codeवस्त्र संहिताదుస్తుల నియమం
🥻Traditional Dress
🥻पारंपरिक पोशाक
🥻సాంప్రదాయ దుస్తులు
Announcementsघोषणाएंప్రకటనలు
🛕When you are at this temple , you can also visit other temples:
🛕Ratangad Fort Temples: Near Bhandardara, ancient temples and shrines on & around the hill fort offering scenic views and a trekking experience.
🛕Nageshwar Mahadev Temple (Khireshwar): Historic Shiva temple set amid greenery, a short drive from Ratanwadi.
🛕या मंदिरात असताना, तुम्ही इतर मंदिरांनाही भेट देऊ शकता:
🛕रतनगड किल्ल्यावरील मंदिरे: भंडारदराजवळ, या डोंगरी किल्ल्यावर आणि आजूबाजूला प्राचीन मंदिरे आणि देवस्थाने आहेत, जिथून विहंगम दृश्ये दिसतात आणि ट्रेकिंगचा अनुभवही मिळतो.
🛕नागेश्वर महादेव मंदिर (खिरेश्वर): हिरवळीच्या सान्निध्यात असलेले एक ऐतिहासिक शिवमंदिर, जे रतनवाडीपासून थोड्याच अंतरावर आहे.
🛕మీరు ఈ ఆలయంలో ఉన్నప్పుడు, మీరు ఇతర దేవాలయాలను కూడా సందర్శించవచ్చు:
🛕రతన్గడ్ కోట దేవాలయాలు: భండార్దారా సమీపంలో, కొండ కోటపై మరియు దాని చుట్టూ ఉన్న పురాతన దేవాలయాలు మరియు పుణ్యక్షేత్రాలు, ఇవి సుందరమైన దృశ్యాలను మరియు ట్రెక్కింగ్ అనుభవాన్ని అందిస్తాయి.
🛕నాగేశ్వర మహాదేవ ఆలయం (ఖిరేశ్వర్): పచ్చదనంతో నిండిన ప్రదేశంలో ఉన్న చారిత్రాత్మక శివాలయం, రతన్వాడి నుండి కొద్ది దూరంలో ఉంటుంది.
FAQ'sअक्सर पूछे जाने वाले प्रश्नతరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
Details for this section will be added soon.इस भाग की जानकारी जल्द ही जोड़ी जाएगी।ఈ విభాగం వివరాలు త్వరలో చేర్చబడతాయి.